[[{"content_id":423274,"content_number":0,"portal_id":2,"lang_id":"fa","content_title":"آیت‌الله وحید خراسانی دار فانی را وداع گفت","content_rtitr":"","content_short_title":null,"content_summary":"آیت‌الله العظمی حسین وحید خراسانی، از مراجع عالیقدر شیعه و استاد برجسته حوزه‌های علمیه، پس از سال‌ها فعالیت علمی، تدریس و تربیت شاگردان، درگذشت.","content_summary_fill":1,"content_body":"&nbsp;\r\n\r\nبه گزارش خبرگزاری قدس (قدسنا) حضرت آیت&zwnj;الله العظمی حسین وحید خراسانی، مرجع عالیقدر شیعه و از استادان برجسته حوزه&zwnj;های علمیه، پس از سال&zwnj;ها مجاهدت علمی، تدریس و تربیت شاگردان، دار فانی را وداع گفت.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nبر اساس اطلاعیه منتشرشده از سوی دفتر حضرت آیت&zwnj;الله العظمی وحید خراسانی، این مرجع عالیقدر پس از سال&zwnj;ها تحصیل، تحقیق و تعلیم علوم اهل&zwnj;بیت(ع) ، دفاع از حریم اهل&zwnj;بیت(ع) ، تربیت عالمان و احیای شعائر دینی، به ملکوت اعلی پیوست.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nدر متن اطلاعیه دفتر ایشان آمده است:\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nبسم الله الرحمن الرحیم\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nإِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nیا أَیَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّهُ ارْجِعِی إِلی رَبِّکِ راضِیَهً مَرْضِیَّهً فَادْخُلِی فِی عِبادِی وَ ادْخُلِی جَنَّتِی\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nبا نهایت اندوه و تأثر، ارتحال فقیه اهل&zwnj;بیت علیهم&zwnj;السلام، مرجع عالیقدر جهان تشیع، عالم ربانی و استاد بزرگ حوزه&zwnj;های علمیه حضرت آیت&zwnj;الله العظمی وحید خراسانی رضوان&zwnj;الله تعالی علیه را به اطلاع می&zwnj;رسانیم.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nفقیه والامقامی که پس از دهه&zwnj;ها تحصیل، تحقیق و تعلیم علوم آل&zwnj;محمد صلی&zwnj;الله&zwnj;علیه&zwnj;وآله&zwnj;وسلم، دفاع از حریم مقدس اهل&zwnj;بیت علیهم&zwnj;السلام، کفالت ایتام حضرت ولی عصر عجل&zwnj;الله تعالی فرجه، تربیت جمع کثیری از عالمان فاضل و احیای شعائر دینی، به&zwnj;ویژه عزای صدیقه کبری سلام&zwnj;الله&zwnj;علیها، پس از ایام شهادت آن حضرت جان به جان&zwnj;آفرین تسلیم کرد و دل&zwnj;های همه کسانی را که به جهت دلدادگی آن فقیه ربانی به خاندان عصمت و طهارت علیهم&zwnj;السلام به ایشان خالصانه ارادت می&zwnj;ورزیدند، داغدار نمود.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nاین ضایعه جبران&zwnj;ناپذیر را به ساحت مقدس حضرت بقیه&zwnj;الله الاعظم ارواحنا فداه، حوزه&zwnj;های علمیه، ارادتمندان مقام فقاهت و مرجعیت و عموم شیعیان تسلیت عرض می&zwnj;کنیم.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nبرنامه&zwnj;های مربوط به تشییع، تدفین و ترحیم متعاقباً به اطلاع خواهد رسید.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nدفتر حضرت آیت&zwnj;الله العظمی وحید خراسانی رضوان&zwnj;الله تعالی علیه\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nزندگی و تحصیلات این عالم ربانی\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nآیت الله حاج شیخ حسین وحید خراسانی اول فروردین سال 1300 خورشیدی در نیشابور دیده به جهان گشود و تحصیلات علوم دینی را در مشهد آغاز کرد، شهری که در آن روزگار از کانون&zwnj;های مهم آموزش علوم حوزوی به&zwnj;شمار می&zwnj;رفت و استادان برجسته&zwnj;ای در آن به تدریس اشتغال داشتند.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nایشان پس از فراگیری ادبیات عرب و مقدمات علوم دینی، دروس سطح را نزد آیت&zwnj;الله شیخ محمد نهاوندی، از استادان شناخته&zwnj; شده حوزه مشهد و صاحب تفسیر، آموخت و پس از پایان این دوره به تحصیل در مباحث تخصصی فقه و اصول روی آورد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nآیت&zwnj;الله وحید خراسانی ادامه از محضر آیت&zwnj;الله میرزا مهدی اصفهانی و آیت&zwnj;الله میرزا مهدی آشتیانی در درس خارج فقه بهره برد و هم&zwnj;زمان علوم عقلی، فلسفه و حکمت را نزد میرزا ابوالقاسم الهی و میرزا مهدی آشتیانی فرا گرفت.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nاجازه اجتهاد در جوانی\r\n\r\nیکی از نقاط تعیین&zwnj;کننده در زندگی علمی ایشان به سال 1327 خورشیدی بازمی&zwnj;گردد، زمانی که در شهر ری با آیت&zwnj;الله سیدمحمد حجت کوه&zwnj;کمره&zwnj;ای دیدار کرد و پس از مذاکرات و مباحثات علمی، موفق به دریافت اجازه اجتهاد مطلق شد.\r\n\r\nدریافت این اجازه در آن مقطع از زندگی او، نشان&zwnj;دهنده دستیابی به مرتبه&zwnj;ای از دانش فقهی و اصولی بود که توانایی استنباط احکام شرعی را برای یک فقیه فراهم می&zwnj;کرد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nحضرت آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی در 27 سالگی، با وجود دستیابی به مرتبه اجتهاد، برای تکمیل آموخته&zwnj;ها و آشنایی با دیدگاه&zwnj;های علمی فقهای حوزه نجف راهی عراق شد، سفری علمی که بخش مهمی از شخصیت فقهی و اصولی ایشان در جریان آن شکل گرفت.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nنجف فصل تازه&zwnj;ای از مسیر علمی\r\n\r\nحوزه علمیه نجف در آن سال&zwnj;ها از مهم&zwnj;ترین مراکز علمی جهان تشیع بود و حضور فقها و مدرسان برجسته، زمینه مباحثات گسترده در حوزه فقه و اصول را فراهم می&zwnj;کرد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\n&nbsp;آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی در این حوزه در درس آیت&zwnj;الله سیدعبدالهادی شیرازی و آیت&zwnj;الله سیدمحسن حکیم شرکت کرد و بیش از همه از محضر آیت&zwnj;الله سیدابوالقاسم خویی بهره برد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nحضور طولانی&zwnj;مدت در درس آیت&zwnj;الله خویی، او را با شیوه&zwnj;های دقیق استدلال فقهی و مبانی اصولی این فقیه برجسته آشنا کرد و تأثیر این مکتب علمی در روش اجتهادی آیت&zwnj;الله وحید خراسانی نیز مورد توجه پژوهشگران حوزه قرار گرفته است.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nاین مرجع تقلید در کنار تحصیل و مباحثات علمی از سال 1337 خورشیدی تدریس درس خارج فقه و اصول را آغاز کرد و نزدیک به 12 سال در نجف به آموزش مباحث تخصصی این دو رشته پرداخت.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nاین دوره نخستین تجربه طولانی تدریس خارج برای معظم له در یکی از مهم&zwnj;ترین حوزه&zwnj;های علمی شیعه بود و پس از سال&zwnj;ها شاگردی، جایگاهش را در مقام مدرس علوم حوزوی نیز شکل داد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nادامه مسیر علمی در قم\r\n\r\nآیت&zwnj;الله وحیدخراسانی سال 1349 خورشیدی به ایران بازگشت و ابتدا در مشهد اقامت گزیدند و به تدریس پرداختند، اما پس از حدود یک سال، در پاییز همان سال راهی قم شدند و این شهر را برای ادامه زندگی و فعالیت&zwnj;های علمی خود برگزیدند.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nبا استقرار در قم، تدریس خارج فقه و اصول را در حوزه علمیه این شهر دنبال کردند و جلسات درس ایشان به&zwnj;تدریج به یکی از محافل شناخته&zwnj;شده آموزشی حوزه تبدیل شد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nدر روش تدریس، بررسی دقیق مبانی فقهی، واکاوی ادله و توجه به مباحث اصولی جایگاه ویژه&zwnj;ای داشتند و مباحث فقهی با استناد به منابع روایی و دیدگاه&zwnj;های فقهای پیشین مورد بررسی قرار می&zwnj;گرفت.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nاز نظر مبانی فقهی، در شیوه علمی ایشان می&zwnj;توان تأثیر اندیشه فقهای بزرگی همچون شهید اول، شهید ثانی، محقق کرکی، صاحب جواهر، محقق سبزواری و شیخ انصاری را در کنار استادان معاصرش مشاهده کردند.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nدر کنار فقه و اصول، قرآن، حدیث و معارف اهل&zwnj;بیت (ع) نیز بخش دیگری از فعالیت&zwnj;های علمی و سخنرانی&zwnj;های ایشان را تشکیل می&zwnj;داد و این موضوع در آثار و مباحث اعتقادی وی نیز بازتاب یافته است.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nارتحال آیت&zwnj;الله العظمی محمدعلی اراکی در سال 1373 خورشیدی، بار دیگر موضوع معرفی مراجع تقلید را در حوزه علمیه قم مطرح کرد و در این مقطع، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم نام حضرت آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی را در کنار شش فقیه دیگر به عنوان مراجع تقلید معرفی کرد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nپس از این مقطع، فعالیت&zwnj;های ایشان علاوه بر تدریس و مباحث علمی، عرصه پاسخ&zwnj;گویی به مسائل شرعی و اداره مجموعه مرتبط با مرجعیت را نیز دربر گرفت.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nکارنامه علمی حضرت آیت الله وحیدخراسانی در کنار تدریس، با مجموعه&zwnj;ای از آثار و تألیفات در زمینه فقه، اصول و اعتقادات همراه است که از جمله آنها می&zwnj;توان به حاشیه بر عروه&zwnj;الوثقی، حاشیه بر مکاسب محرمه، حاشیه بر کفایه، شرحی بر شرایع&zwnj;الاسلام و آثاری در حوزه اصول دین و مناسک حج اشاره کرد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nآیت&zwnj;الله وحیدخراسانی از پاییز سال 1349 تا سال 1397 خورشیدی به تدریس خارج فقه و اصول در قم اشتغال داشتند و در این مدت، درس&zwnj;های ایشان از جلسات پررونق حوزه علمیه قم محسوب می&zwnj;شد، اما از سال 1397 به دلیل کسالت، تدریس&zwnj;های رسمی&zwnj;اش متوقف شد.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nاز شاگردی تا مرجعیت\r\n\r\nزندگی علمی&nbsp;آیت&zwnj;الله وحید خراسانی روایتی از عبور در چند حوزه مهم علمی شیعه است، مسیری که از فراگیری مقدمات علوم دینی در مشهد آغاز شد، با دستیابی به اجتهاد و حضور در محضر فقهای برجسته نجف ادامه پیدا کرد و سرانجام در قم به تدریس طولانی&zwnj;مدت و مرجعیت انجامید.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nآنچه در این مسیر بیش از هر چیز به چشم می&zwnj;آید، پیوند میان سال&zwnj;های طولانی تحصیل، مباحثه و تدریس است، عالمی که پیش از ورود به جایگاه مرجعیت، تجربه حضور در محافل علمی سه حوزه مهم شیعه را پشت سر گذاشت و بخش عمده عمر خود را به آموزش مباحث تخصصی فقه و اصول اختصاص دادند.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nاین مسیر علمی با بهره&zwnj;گیری از محضر استادان برجسته و سال&zwnj;ها فعالیت علمی و آموزشی همراه بود، مسیری که نام حضرت آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی را در تاریخ معاصر حوزه&zwnj;های علمیه شیعه به عنوان یکی از مدرسان و مراجع شناخته&zwnj; شده ثبت کرده است.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nسرانجام حضرت آیت الله وحیدخراسانی پس از هفت دهه مجاهدت علمی و تربیت شاگردان فراوان در حوزه&zwnj;های علمیه و ترویج و تبیین معارف ناب اهل بیت(ع) سحرگاه 26 آبان ماه 1405 دارفانی را وداع گفتند و به دیار حق شتافتند.\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nانتهای پیام\/20","content_html":"<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>به گزارش خبرگزاری قدس (قدسنا) حضرت آیت&zwnj;الله العظمی حسین وحید خراسانی، مرجع عالیقدر شیعه و از استادان برجسته حوزه&zwnj;های علمیه، پس از سال&zwnj;ها مجاهدت علمی، تدریس و تربیت شاگردان، دار فانی را وداع گفت.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>بر اساس اطلاعیه منتشرشده از سوی دفتر حضرت آیت&zwnj;الله العظمی وحید خراسانی، این مرجع عالیقدر پس از سال&zwnj;ها تحصیل، تحقیق و تعلیم علوم اهل&zwnj;بیت(ع) ، دفاع از حریم اهل&zwnj;بیت(ع) ، تربیت عالمان و احیای شعائر دینی، به ملکوت اعلی پیوست.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>در متن اطلاعیه دفتر ایشان آمده است:<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>بسم الله الرحمن الرحیم<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>یا أَیَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّهُ ارْجِعِی إِلی رَبِّکِ راضِیَهً مَرْضِیَّهً فَادْخُلِی فِی عِبادِی وَ ادْخُلِی جَنَّتِی<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>با نهایت اندوه و تأثر، ارتحال فقیه اهل&zwnj;بیت علیهم&zwnj;السلام، مرجع عالیقدر جهان تشیع، عالم ربانی و استاد بزرگ حوزه&zwnj;های علمیه حضرت آیت&zwnj;الله العظمی وحید خراسانی رضوان&zwnj;الله تعالی علیه را به اطلاع می&zwnj;رسانیم.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>فقیه والامقامی که پس از دهه&zwnj;ها تحصیل، تحقیق و تعلیم علوم آل&zwnj;محمد صلی&zwnj;الله&zwnj;علیه&zwnj;وآله&zwnj;وسلم، دفاع از حریم مقدس اهل&zwnj;بیت علیهم&zwnj;السلام، کفالت ایتام حضرت ولی عصر عجل&zwnj;الله تعالی فرجه، تربیت جمع کثیری از عالمان فاضل و احیای شعائر دینی، به&zwnj;ویژه عزای صدیقه کبری سلام&zwnj;الله&zwnj;علیها، پس از ایام شهادت آن حضرت جان به جان&zwnj;آفرین تسلیم کرد و دل&zwnj;های همه کسانی را که به جهت دلدادگی آن فقیه ربانی به خاندان عصمت و طهارت علیهم&zwnj;السلام به ایشان خالصانه ارادت می&zwnj;ورزیدند، داغدار نمود.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>این ضایعه جبران&zwnj;ناپذیر را به ساحت مقدس حضرت بقیه&zwnj;الله الاعظم ارواحنا فداه، حوزه&zwnj;های علمیه، ارادتمندان مقام فقاهت و مرجعیت و عموم شیعیان تسلیت عرض می&zwnj;کنیم.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>برنامه&zwnj;های مربوط به تشییع، تدفین و ترحیم متعاقباً به اطلاع خواهد رسید.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>دفتر حضرت آیت&zwnj;الله العظمی وحید خراسانی رضوان&zwnj;الله تعالی علیه<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<h2>زندگی و تحصیلات این عالم ربانی<\/h2>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>آیت الله حاج شیخ حسین وحید خراسانی اول فروردین سال 1300 خورشیدی در نیشابور دیده به جهان گشود و تحصیلات علوم دینی را در مشهد آغاز کرد، شهری که در آن روزگار از کانون&zwnj;های مهم آموزش علوم حوزوی به&zwnj;شمار می&zwnj;رفت و استادان برجسته&zwnj;ای در آن به تدریس اشتغال داشتند.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>ایشان پس از فراگیری ادبیات عرب و مقدمات علوم دینی، دروس سطح را نزد آیت&zwnj;الله شیخ محمد نهاوندی، از استادان شناخته&zwnj; شده حوزه مشهد و صاحب تفسیر، آموخت و پس از پایان این دوره به تحصیل در مباحث تخصصی فقه و اصول روی آورد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>آیت&zwnj;الله وحید خراسانی ادامه از محضر آیت&zwnj;الله میرزا مهدی اصفهانی و آیت&zwnj;الله میرزا مهدی آشتیانی در درس خارج فقه بهره برد و هم&zwnj;زمان علوم عقلی، فلسفه و حکمت را نزد میرزا ابوالقاسم الهی و میرزا مهدی آشتیانی فرا گرفت.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p><strong>اجازه اجتهاد در جوانی<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>یکی از نقاط تعیین&zwnj;کننده در زندگی علمی ایشان به سال 1327 خورشیدی بازمی&zwnj;گردد، زمانی که در شهر ری با آیت&zwnj;الله سیدمحمد حجت کوه&zwnj;کمره&zwnj;ای دیدار کرد و پس از مذاکرات و مباحثات علمی، موفق به دریافت اجازه اجتهاد مطلق شد.<\/p>\r\n\r\n<p>دریافت این اجازه در آن مقطع از زندگی او، نشان&zwnj;دهنده دستیابی به مرتبه&zwnj;ای از دانش فقهی و اصولی بود که توانایی استنباط احکام شرعی را برای یک فقیه فراهم می&zwnj;کرد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>حضرت آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی در 27 سالگی، با وجود دستیابی به مرتبه اجتهاد، برای تکمیل آموخته&zwnj;ها و آشنایی با دیدگاه&zwnj;های علمی فقهای حوزه نجف راهی عراق شد، سفری علمی که بخش مهمی از شخصیت فقهی و اصولی ایشان در جریان آن شکل گرفت.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p><strong>نجف فصل تازه&zwnj;ای از مسیر علمی<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>حوزه علمیه نجف در آن سال&zwnj;ها از مهم&zwnj;ترین مراکز علمی جهان تشیع بود و حضور فقها و مدرسان برجسته، زمینه مباحثات گسترده در حوزه فقه و اصول را فراهم می&zwnj;کرد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی در این حوزه در درس آیت&zwnj;الله سیدعبدالهادی شیرازی و آیت&zwnj;الله سیدمحسن حکیم شرکت کرد و بیش از همه از محضر آیت&zwnj;الله سیدابوالقاسم خویی بهره برد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>حضور طولانی&zwnj;مدت در درس آیت&zwnj;الله خویی، او را با شیوه&zwnj;های دقیق استدلال فقهی و مبانی اصولی این فقیه برجسته آشنا کرد و تأثیر این مکتب علمی در روش اجتهادی آیت&zwnj;الله وحید خراسانی نیز مورد توجه پژوهشگران حوزه قرار گرفته است.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>این مرجع تقلید در کنار تحصیل و مباحثات علمی از سال 1337 خورشیدی تدریس درس خارج فقه و اصول را آغاز کرد و نزدیک به 12 سال در نجف به آموزش مباحث تخصصی این دو رشته پرداخت.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>این دوره نخستین تجربه طولانی تدریس خارج برای معظم له در یکی از مهم&zwnj;ترین حوزه&zwnj;های علمی شیعه بود و پس از سال&zwnj;ها شاگردی، جایگاهش را در مقام مدرس علوم حوزوی نیز شکل داد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p><strong>ادامه مسیر علمی در قم<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی سال 1349 خورشیدی به ایران بازگشت و ابتدا در مشهد اقامت گزیدند و به تدریس پرداختند، اما پس از حدود یک سال، در پاییز همان سال راهی قم شدند و این شهر را برای ادامه زندگی و فعالیت&zwnj;های علمی خود برگزیدند.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>با استقرار در قم، تدریس خارج فقه و اصول را در حوزه علمیه این شهر دنبال کردند و جلسات درس ایشان به&zwnj;تدریج به یکی از محافل شناخته&zwnj;شده آموزشی حوزه تبدیل شد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>در روش تدریس، بررسی دقیق مبانی فقهی، واکاوی ادله و توجه به مباحث اصولی جایگاه ویژه&zwnj;ای داشتند و مباحث فقهی با استناد به منابع روایی و دیدگاه&zwnj;های فقهای پیشین مورد بررسی قرار می&zwnj;گرفت.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>از نظر مبانی فقهی، در شیوه علمی ایشان می&zwnj;توان تأثیر اندیشه فقهای بزرگی همچون شهید اول، شهید ثانی، محقق کرکی، صاحب جواهر، محقق سبزواری و شیخ انصاری را در کنار استادان معاصرش مشاهده کردند.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>در کنار فقه و اصول، قرآن، حدیث و معارف اهل&zwnj;بیت (ع) نیز بخش دیگری از فعالیت&zwnj;های علمی و سخنرانی&zwnj;های ایشان را تشکیل می&zwnj;داد و این موضوع در آثار و مباحث اعتقادی وی نیز بازتاب یافته است.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>ارتحال آیت&zwnj;الله العظمی محمدعلی اراکی در سال 1373 خورشیدی، بار دیگر موضوع معرفی مراجع تقلید را در حوزه علمیه قم مطرح کرد و در این مقطع، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم نام حضرت آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی را در کنار شش فقیه دیگر به عنوان مراجع تقلید معرفی کرد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>پس از این مقطع، فعالیت&zwnj;های ایشان علاوه بر تدریس و مباحث علمی، عرصه پاسخ&zwnj;گویی به مسائل شرعی و اداره مجموعه مرتبط با مرجعیت را نیز دربر گرفت.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>کارنامه علمی حضرت آیت الله وحیدخراسانی در کنار تدریس، با مجموعه&zwnj;ای از آثار و تألیفات در زمینه فقه، اصول و اعتقادات همراه است که از جمله آنها می&zwnj;توان به حاشیه بر عروه&zwnj;الوثقی، حاشیه بر مکاسب محرمه، حاشیه بر کفایه، شرحی بر شرایع&zwnj;الاسلام و آثاری در حوزه اصول دین و مناسک حج اشاره کرد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی از پاییز سال 1349 تا سال 1397 خورشیدی به تدریس خارج فقه و اصول در قم اشتغال داشتند و در این مدت، درس&zwnj;های ایشان از جلسات پررونق حوزه علمیه قم محسوب می&zwnj;شد، اما از سال 1397 به دلیل کسالت، تدریس&zwnj;های رسمی&zwnj;اش متوقف شد.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p><strong>از شاگردی تا مرجعیت<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>زندگی علمی&nbsp;آیت&zwnj;الله وحید خراسانی روایتی از عبور در چند حوزه مهم علمی شیعه است، مسیری که از فراگیری مقدمات علوم دینی در مشهد آغاز شد، با دستیابی به اجتهاد و حضور در محضر فقهای برجسته نجف ادامه پیدا کرد و سرانجام در قم به تدریس طولانی&zwnj;مدت و مرجعیت انجامید.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>آنچه در این مسیر بیش از هر چیز به چشم می&zwnj;آید، پیوند میان سال&zwnj;های طولانی تحصیل، مباحثه و تدریس است، عالمی که پیش از ورود به جایگاه مرجعیت، تجربه حضور در محافل علمی سه حوزه مهم شیعه را پشت سر گذاشت و بخش عمده عمر خود را به آموزش مباحث تخصصی فقه و اصول اختصاص دادند.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>این مسیر علمی با بهره&zwnj;گیری از محضر استادان برجسته و سال&zwnj;ها فعالیت علمی و آموزشی همراه بود، مسیری که نام حضرت آیت&zwnj;الله وحیدخراسانی را در تاریخ معاصر حوزه&zwnj;های علمیه شیعه به عنوان یکی از مدرسان و مراجع شناخته&zwnj; شده ثبت کرده است.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>سرانجام حضرت آیت الله وحیدخراسانی پس از هفت دهه مجاهدت علمی و تربیت شاگردان فراوان در حوزه&zwnj;های علمیه و ترویج و تبیین معارف ناب اهل بیت(ع) سحرگاه 26 آبان ماه 1405 دارفانی را وداع گفتند و به دیار حق شتافتند.<\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p>انتهای پیام\/20<\/p>","content_source":"","content_url":"","content_date_start":"2026-11-16 08:01:43","content_date_event":"2026-11-11 08:01:43","content_date_event_start":null,"content_date_event_end":null,"content_show_title_slider":1,"content_date_last_edit":"2026-11-17 14:45:53","content_date_register":"2026-11-17 14:10:05","content_columns":0,"content_show_img":1,"content_show_details":0,"content_show_related_img":0,"content_show_slider":1,"content_comment":1,"content_score":0,"tag_id":0,"score_average":null,"score_count":null,"score_date_last":null,"uid":2,"eid":2,"attach_title":"آیت‌الله وحید خراسانی دار فانی را وداع گفت\r\n\r\n 2","attaches":[{"sizes":{"150":".\/cache\/2\/attach\/202611\/576726_1087014964_150_104.webp","300":".\/cache\/2\/attach\/202611\/576726_1087014964_300_209.webp","400":".\/cache\/2\/attach\/202611\/576726_1087014964_400_279.webp","600":".\/cache\/2\/attach\/202611\/576726_1087014964_600_418.webp","900":".\/cache\/2\/attach\/202611\/576726_1087014964_800_557.jpg","1200":".\/cache\/2\/attach\/202611\/576726_1087014964_800_557.jpg"},"ext":"jpg","file_media":1,"token":1087014964,"files":{"original":{"url":".\/file\/2\/attach\/202611\/576726_1087014964.jpg","width":800,"height":557,"size":0}}}]}]]