گزارش ویژه خبرگزاری قدس؛ تحولات یمن در ۲۵ آبان ۱۴۰۵
عقبنشینی نیروهای وابسته به عربستان از بابالمندب؛ انصارالله در آستانه نزدیکشدن به عدن
تحولات میدانی یمن از تغییر موازنه در جبهههای غربی و جنوبی حکایت دارد؛ عقبنشینی نیروهای وابسته به عربستان از اطراف بابالمندب، پیشروی انصارالله در استان لحج و افزایش فشارهای نظامی بر ریاض، همزمان با ادامه مذاکرات سیاسی، موقعیت عربستان و متحدانش را با چالشهای تازهای روبهرو کرده است.
خبرگزاری قدس (قدسنا)؛ گروه گزارش های خبری
تحولات میدانی یمن تا ۲۵ آبان ۱۴۰۵
تحولات میدانی یمن در روزهای اخیر وارد مرحله تازهای شده است. پیشروی نیروهای انصارالله در مناطق ساحلی دریای سرخ و استان لحج، عقبنشینی نیروهای وابسته به دولت مورد حمایت عربستان از مناطق نزدیک به بابالمندب و افزایش فشار نظامی بر مواضع سعودی، از مهمترین اتفاقاتی است که معادلات جنگ یمن را تحت تأثیر قرار داده است.
در شرایطی که عربستان با هدف بازپسگیری مناطق ازدسترفته، عملیات نظامی گستردهای را از ابتدای اکتبر آغاز کرده بود، گزارشهای ۱۵ نوامبر (۲۴ آبان) خبر از عقبنشینی نیروهای جنوبی وابسته به دولت مورد حمایت ریاض از مواضع مهمی در غرب استان تعز میدهد؛ اتفاقی که رویترز آن را یک عقبگرد مهم برای کارزار نظامی مورد حمایت عربستان توصیف کرده است.
۱. عقبنشینی نیروهای سعودی از بابالمندب؛ شکست عملیات ششهفتهای
یکی از مهمترین تحولات روزهای اخیر، عقبنشینی نیروهای موسوم به نیروهای جنوبی از منطقه بابالمندب و فرودگاه ذباب در غرب استان تعز است.
این نیروها که در چارچوب ائتلاف ضد انصارالله و با حمایت عربستان فعالیت میکنند، اعلام کردهاند که بهمنظور تقویت خطوط دفاعی و حفاظت از عدن، مواضع خود را تغییر میدهند.
این عقبنشینی در شرایطی اتفاق افتاده که نیروهای وابسته به دولت مورد حمایت ریاض از اوایل اکتبر عملیاتی ششهفتهای را برای بازپسگیری مناطق ساحلی آغاز کرده بودند؛ عملیاتی که نتوانست کنترل کامل مناطق ازدسترفته را به آنها بازگرداند.
اهمیت این اتفاق در موقعیت راهبردی بابالمندب است؛ گذرگاهی که یکی از مهمترین مسیرهای ارتباطی دریای سرخ با خلیج عدن و تجارت بینالمللی محسوب میشود.
رویترز گزارش داده است که عقبنشینی اخیر، احتمال پیشروی بیشتر انصارالله به سمت عدن را افزایش داده و نشاندهنده دشواریهای عربستان در مهار تحولات نظامی یمن است.
۲. نزدیکشدن نیروهای انصارالله به عدن؛ فاصله حدود ۶۰ کیلومتری
یکی دیگر از تحولات مهم، پیشروی نیروهای انصارالله در استان لحج و نزدیکشدن آنها به عدن، مرکز استقرار دولت مورد حمایت عربستان است.
خبرگزاری فرانسه به نقل از چهار منبع نظامی و دو منبع دولتی یمن گزارش داده است که نیروهای انصارالله کنترل دو منطقه در استان لحج را به دست گرفته و در محدوده اردوگاه الخراز در منطقه المضاربه مستقر شدهاند.
بر اساس این گزارش، فاصله مواضع گزارششده انصارالله تا شهر عدن حدود ۶۰ کیلومتر است.
این تحولات باعث شده نیروهای وابسته به دولت مورد حمایت عربستان تمرکز خود را از مناطق ساحلی به دفاع از عدن تغییر دهند.
اهمیت این پیشروی از آن جهت است که عدن مرکز سیاسی و نظامی دولت مورد حمایت ریاض به شمار میرود و هرگونه تغییر در موازنه نظامی اطراف این شهر میتواند پیامدهای مهمی برای ساختار قدرت در جنوب یمن داشته باشد.
۳. فشار موشکی و پهپادی انصارالله بر عمق عربستان
در کنار تحولات زمینی، حملات موشکی و پهپادی منتسب به انصارالله به اهدافی در داخل عربستان نیز ادامه داشته است.
در ۱۵ نوامبر (24 آبان)، ائتلاف تحت رهبری عربستان تایید کرد دو موشک بالستیک و چند پهپاد به سمت ریاض شلیک شده است.
در همین حال، گزارشهای رسانهای از حملات انصارالله به زیرساختهای انرژی، فرودگاهها و تأسیسات مرتبط با انتقال نفت عربستان حکایت دارند.
رویترز نیز از افزایش فشار حملات منتسب به انصارالله بر زیرساختهای اقتصادی و انرژی عربستان گزارش داده است؛ هرچند برخی از ادعاهای مربوط به اصابت موشکها و خسارات وارده به اهداف سعودی مستقلاً تأیید نشدهاند.
این تحولات نشان میدهد که درگیری یمن دیگر صرفاً به خطوط تماس زمینی محدود نمانده و زیرساختهای راهبردی عربستان نیز در معرض تهدید قرار گرفتهاند.
۴. وضعیت نیروهای مزدور و وابسته به عربستان؛ تعدد جبههها و مشکل تمرکز نظامی
نیروهای مخالف انصارالله در یمن از یک ساختار نظامی یکپارچه برخوردار نیستند و مجموعهای از گروههای نظامی و سیاسی با وابستگیها و اولویتهای مختلف را شامل میشوند.
تحولات اخیر نشان داده است که این نیروها با فشار همزمان در چند جبهه مواجهاند:
-
در جبهه بابالمندب، نیروهای مزدور عربستان مجبور به عقبنشینی و تجدید استقرار شدهاند.
-
در استان لحج، پیشروی انصارالله نگرانی درباره امنیت عدن را افزایش داده است.
-
در استان تعز، درگیریها ادامه دارد و شرایط محاصره و محدودیت دسترسی غیرنظامیان به کمکهای انسانی (از سوی دولت تحت حمایت عربستان) وخیمتر شده است.
-
در استانهای مأرب و جوف نیز درگیریهای سنگین میان دو طرف گزارش شده است.
شبکه الجزیره در گزارش پنجم نوامبر خود، وضعیت جنگ را فرسایشی توصیف کرده و نوشته است که عملیات نظامی مزدوران مورد حمایت عربستان نتوانسته موازنه کلی قدرت را تغییر دهد و عملا در حال شکست خوردن است.
۵. آزادی ۶۰۰ اسیر؛ اقدام یکجانبه انصارالله
یکی دیگر از اخبار مهم ۲۴ آبان، آزادی ۶۰۰ نفر از اسرای وابسته به نیروهای دولت تحت حمایت عربستان از سوی انصارالله است.
کمیته بینالمللی صلیب سرخ اعلام کرده است که این آزادی بهصورت یکجانبه و با حمایت این نهاد انجام شده است.
این اقدام در شرایطی صورت گرفته که موضوع تبادل اسرا یکی از محورهای مهم مذاکرات سیاسی و انسانی میان طرفهای درگیر در یمن محسوب میشود.
۶. مذاکرات انصارالله یمن و عربستان؛ ریاض به دنبال راه خروج از جنگ؟
در حوزه سیاسی و دیپلماتیک نیز تحولات قابل توجهی جریان دارد. عربستان در ماههای اخیر تلاش کرده است از طریق میانجیگری عمان، راهی برای فرار از باتلاق گرفتار شدها و دستیابی به توافق با انصارالله پیدا کند.
بر اساس گزارش مرکز سوفان در ۱۲ نوامبر (۲۱ آبان)، مقامهای سعودی همچنان به دنبال برقراری آتشبس و دستیابی به توافق مالی با انصارالله هستند؛ اما ریاض تمایل دارد پیش از ورود به مذاکرات نهایی، موقعیت نیروهای مورد حمایت خود را در میدان تقویت کند تا در مذاکرات از اهرم بیشتری برخوردار باشد.
این مرکز همچنین گزارش داده است که عربستان با هزینه سیاسی و اقتصادی قابلتوجهی برای خروج از جنگ مواجه است و توقف حملات به زیرساختهای سعودی یکی از اولویتهای اصلی ریاض محسوب میشود.
آخرین تحرکات دیپلماتیک عمان و سازمان ملل
هانس گروندبرگ، فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن، از ۲۷ تا ۳۰ اکتبر (5 تا 8 آبان) در مسقط با مقامهای عمانی و محمد عبدالسلام، مذاکرهکننده ارشد انصارالله یمن، دیدار کرده است.
او همچنین در روزهای ۳۱ اکتبر تا ۳ نوامبر ( 9 تا 12 آبان) با مقامهای دولت مورد حمایت عربستان دیدار و درباره پایان درگیریها و فراهمکردن زمینه ازسرگیری روند سیاسی گفتوگو کرده است.
یکی از محورهای این رایزنیها، کاهش تنشهای نظامی و بازگشت به مسیر مذاکرات سیاسی فراگیر بوده است.
با وجود این تماسها، تا ۲۵ آبان هنوز توافق نهایی برای توقف درگیریها اعلام نشده است.
۷. آیا عربستان در موقعیت دشوارتری برای ادامه جنگ قرار گرفته است؟
تحلیل تحولات اخیر نشان میدهد عربستان با چند چالش همزمان مواجه است:
نخست، عملیات نظامی نیروهای مورد حمایت ریاض برای بازپسگیری مناطق ساحلی به نتیجه تعیینکنندهای نرسیده است و تقریبا شکست خورده است.
دوم، عقبنشینی از مواضع اطراف بابالمندب، تمرکز نیروهای مزدور عربستان بر دفاع از عدن را ضروری کرده است.
سوم، حملات موشکی و پهپادی انصارالله یمن، امنیت زیرساختهای اقتصادی و انرژی عربستان را به یکی از نگرانیهای اصلی ریاض تبدیل کرده است و صورتحساب روزانه جنگ برای سعودی را هر روز سنگین تر می کند.
چهارم، عربستان برای رسیدن به توافق سیاسی ناچار است درباره مطالبات اقتصادی، انسانی و سیاسی طرف مقابل مذاکره کند.
مرکز سوفان در تحلیل خود تصریح کرده است که ریاض برای پایان دادن به جنگ و دستیابی به توقف پایدار حملات انصارالله، با هزینههای سیاسی و مالی سنگینی مواجه است.
در مجموع، مهمترین تحول میدانی یمن تا ۲۵ آبان، عقبنشینی نیروهای وابسته به عربستان از منطقه بابالمندب و افزایش فشار انصارالله یمن در استان لحج و اطراف عدن است. نزدیکشدن نیروهای انصارالله به حدود ۶۰ کیلومتری عدن، تغییر آرایش نظامی نیروهای مخالف و ادامه حملات موشکی و پهپادی به اهداف سعودی، از جمله تحولاتی هستند که موقعیت ریاض را در معادلات یمن تحت تأثیر قرار دادهاند.
جنگ همچنان فرسایشی است و نیروهای وابسته به عربستان در جبهههایی مانند مأرب و جوف نیز در حال شکست خوردن هستند. از سوی دیگر، مذاکرات عمان و تلاشهای سازمان ملل هنوز به توافق نهایی منجر نشده است.
انتهای پیام/20