گسترش تدریجی نقش نظامی سوریه در جنگ یمن؛ آیا رژیم جولانی به تدریج وارد باتلاق یمن می‌شود؟
روزنامه الاخبار در گزارشی با اشاره به گسترش تدریجی نقش نظامی سوریه در جنگ یمن، نوشت: با وجود انکار رسمی دولت انتقالی سوریه درباره اعزام نیرو به یمن، شواهد و گزارش‌های رسانه‌ای از شکل‌گیری تدریجی حضور نظامی سوریه در خاک عربستان، در نزدیکی مرز یمن، حکایت دارند.
به گزارش خبرگزاری قدس (قدسنا) بر اساس گزارش روزنامه الاخبار، با وجود انکار رسمی دولت انتقالی سوریه درباره اعزام نیرو به یمن، شواهد و گزارش‌های رسانه‌ای از شکل‌گیری تدریجی حضور نظامی سوریه در خاک عربستان، در نزدیکی مرز یمن، حکایت دارند. به نظر می‌رسد دمشق تلاش می‌کند بدون پذیرش رسمی مشارکت در جنگ یمن، از حمایت‌های مالی و نظامی عربستان بهره‌مند شود و در عین حال از هزینه‌های سیاسی و امنیتی ورود مستقیم به این جنگ بکاهد.
مهم‌ترین محورهای گزارش الاخبار به شرح زیر است:
۱. انکار رسمی دمشق و وجود گزارش‌های متناقض
- اسعد الشیبانی، وزیر خارجه سوریه، هرگونه اعزام نیرو به یمن و وجود برنامه نزدیک‌مدت برای چنین اقدامی را رد کرده است.
- وی توافق نظامی سوریه و عربستان را محدود به بازسازی ارتش سوریه، انتقال تجربیات نظامی و همکاری در صنایع دفاعی و آموزش نظامی دانسته است.
- با این حال، دمشق درباره احتمال حضور نیروهای سوری در خاک عربستان و در نزدیکی مرز یمن توضیح روشنی نداده است.
۲. گزارش‌ها درباره اعزام نیروهای سوری
بر اساس اطلاعات منتشرشده از سوی رسانه‌های بین‌المللی:
- خبرگزاری رویترز از بررسی امکان ارائه حمایت نظامی سوریه به عربستان، از جمله اقدامات دفاعی در برابر موشک‌ها و پهپادها و همچنین مشارکت در عملیات تهاجمی، خبر داده است.
- وب‌سایت آکسیوس از مذاکرات دو کشور درباره اعزام نیروهای سوری به یمن خبر داده و شمار احتمالی این نیروها را بین ۱۰ تا ۲۰ هزار نفر برآورد کرده است.
- خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داده است که حدود ۶۰۰ نیروی ویژه سوری ممکن است در مرحله نخست در مناطق نزدیک مرز یمن در خاک عربستان مستقر شوند.
- همچنین تعدادی از مستشاران نظامی سوری وارد عربستان شده و در آموزش نیروهای یمنی مشارکت داشته‌اند.
- هیئتی نظامی به سرپرستی سرتیپ خالد خطاب نیز به مدت دو هفته در عربستان حضور داشته و ۳۶ افسر و مسئول نظامی سوری از مرکز فرماندهی و عملیات مشترک در جده بازدید کرده‌اند.
۳. نقش حمایت‌های مالی و اقتصادی عربستان از دولت سوریه
گزارش تأکید می‌کند که همکاری نظامی دمشق و ریاض در چارچوب روابط گسترده‌تر اقتصادی و مالی دو کشور قرار دارد.
مهم‌ترین حمایت‌های عربستان از سوریه عبارت‌اند از:
- امضای شش توافق‌نامه وام کم‌بهره به ارزش بیش از ۴۰۳ میلیون دلار برای پروژه‌های مختلف.
- اعطای کمک نفتی معادل ۱.۶۵ میلیون بشکه نفت.
- مشارکت با قطر در تأمین ۸۹ میلیون دلار برای پرداخت بخشی از حقوق کارکنان دولت سوریه.
- کمک به پرداخت بدهی‌های معوق سوریه به بانک جهانی به ارزش حدود ۱۵.۵ میلیون دلار.
به نظر می‌رسد این حمایت‌ها یکی از عوامل مؤثر در گسترش همکاری‌های نظامی و امنیتی دمشق و ریاض باشد.
۴. نگرانی عربستان درباره ساختار نیروهای نظامی جدید سوریه
یکی از نکات مهم گزارش، حساسیت عربستان نسبت به ترکیب نیروهای نظامی سوریه است.
- بخش‌هایی از ارتش جدید سوریه از گروه‌های مسلح سابق تشکیل شده‌اند که پس از تغییر ساختار، همچنان بخشی از فرماندهی و سازمان داخلی خود را حفظ کرده‌اند.
- لشکر ۸۲ به فرماندهی خالد خطاب، ریشه در گروه «انصار التوحید» دارد؛ گروهی که سابقه همکاری میدانی با جریان‌های جهادی و ائتلاف با گروه وابسته به القاعده، یعنی «حراس‌الدین»، داشته است.
- گزارش‌ها از حضور احتمالی نیروهای خارجی در ساختار این لشکر نیز حکایت دارند.
- بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، عربستان شرط کرده است که تمام نیروهای اعزامی سوری باشند و افراد خارجی که در جریان جنگ داخلی به گروه‌های مسلح پیوسته‌اند، در این مأموریت حضور نداشته باشند.
این شرط نشان‌دهنده حساسیت ریاض نسبت به پیشینه سازمانی، تابعیت و احتمال وجود وفاداری‌های مستقل در میان نیروهای نظامی سوریه است.
۵. تلاش دمشق برای جلوگیری از ورود مستقیم به جنگ
گزارش چند عامل را در احتیاط دولت سوریه برای ورود به جنگ یمن مؤثر می‌داند:
- باز بودن جبهه جنوبی سوریه و ادامه تهدیدهای نظامی رژیم صهیونیستی.
- نگرانی از واکنش گروه‌های مسلح عراقی و ایران به مشارکت سوریه در جنگ یمن.
- هزینه‌های سیاسی، نظامی و امنیتی اعزام نیرو به یک جبهه خارجی.
- ضرورت حفظ حمایت‌های اقتصادی و مالی عربستان بدون پذیرش مسئولیت کامل مشارکت در جنگ.
۶. احتمال استفاده از الگوی ترکیه برای اعزام نیرو
الاخبار در گزارش خود احتمال می‌دهد دمشق از الگویی مشابه سیاست ترکیه در لیبی و جمهوری آذربایجان استفاده کند؛ الگویی که در آن نیروهای گروه‌های مسلح تحت عنوان نیروهای قراردادی یا کارکنان شرکت‌های امنیتی به جبهه‌های خارجی منتقل می‌شدند.
الاخبار افزود، این چارچوب قانونی می‌تواند زمینه‌ای برای اعزام نیروهای سوری به خارج از کشور، بدون اعلام رسمی استقرار نظامی ارتش، ایجاد کند.